Sterke en onregelmatige werkwoorden voor A2 en B1

Sterke werkwoorden veranderen van klank in de verleden tijd; lopen – liep – gelopen is een voorbeeld (Taal-oefenen).

Wat zijn sterke en onregelmatige werkwoorden?

Bij een sterk werkwoord verandert de klank in de verleden tijd, zoals lopen – liep (Taal-oefenen).

Je hebt de vormen nodig om te vertellen wat je doet, wat je gisteren deed en wat je al hebt gedaan. Leer ze daarom in korte zinnen, niet alleen als rijtje.

De drie vormen die je leert

In de lijst hieronder staat eerst de infinitief, dan de verleden tijd en als laatste het voltooid deelwoord. Onze Taal vermeldt bij werkwoorden in principe alleen de enkelvoudsvorm van de verleden tijd (Onze Taal). Bij de meeste werkwoorden maak je de meervoudsvorm door -en aan de enkelvoudsvorm toe te voegen; waren is een uitzondering: het meervoud van was.

Infinitief	Verleden tijd enkelvoud	Verleden tijd meervoud	Voltooid deelwoord
zijn	was	waren	geweest
hebben	had	hadden	gehad
gaan	ging	gingen	gegaan
doen	deed	deden	gedaan
komen	kwam	kwamen	gekomen
zien	zag	zagen	gezien
geven	gaf	gaven	gegeven
nemen	nam	namen	genomen
spreken	sprak	spraken	gesproken
eten	at	aten	gegeten
drinken	dronk	dronken	gedronken
lopen	liep	liepen	gelopen
schrijven	schreef	schreven	geschreven
lezen	las	lazen	gelezen
vinden	vond	vonden	gevonden
krijgen	kreeg	kregen	gekregen
blijven	bleef	bleven	gebleven
zitten	zat	zaten	gezeten
staan	stond	stonden	gestaan
slapen	sliep	sliepen	geslapen

De belangrijkste sterke werkwoorden voor A2

Dit is een selectie voor leerders, geen volledige lijst. De vormen in deze lijst zijn te vinden in de vervoegingsoverzichten van Onze Taal.

Begin met zijn, hebben, gaan, doen en komen. Je gebruikt ze vaak in eenvoudige gesprekken en teksten.

• Ik was gisteren thuis. We waren allebei moe.
• Zij had een afspraak. Mijn ouders hadden geen tijd.
• Hij ging naar de huisarts. We gingen met de bus.
• Ik deed boodschappen. We deden dat samen.
• Mijn broer kwam om zes uur. Mijn ouders kwamen later.

Het voltooid deelwoord gebruik je vaak met hebben of zijn: Ik heb boodschappen gedaan en Ik ben naar huis gegaan.

Een korte tekst maakt het verschil tussen de vormen duidelijk:

Gisteren ging ik naar de markt. Ik kocht appels en sprak met een buurvrouw. Daarna ben ik naar huis gelopen. Ik heb soep gemaakt.

Hier vertellen ging, kocht en sprak wat er gebeurde. In de laatste twee zinnen staat een hulpwerkwoord met een voltooid deelwoord.

Extra werkwoorden voor B1

Dit is een selectie voor leerders, geen volledige lijst. De enkelvoudsvormen en voltooid deelwoorden staan in de vervoegingsoverzichten van Onze Taal.

Infinitief	Verleden tijd enkelvoud	Verleden tijd meervoud	Voltooid deelwoord
kopen	kocht	kochten	gekocht
brengen	bracht	brachten	gebracht
denken	dacht	dachten	gedacht
weten	wist	wisten	geweten
verliezen	verloor	verloren	verloren
kiezen	koos	kozen	gekozen
beginnen	begon	begonnen	begonnen
begrijpen	begreep	begrepen	begrepen
vergeten	vergat	vergaten	vergeten
helpen	hielp	hielpen	geholpen

Gebruik ze in een verhaal met een duidelijke volgorde. Bijvoorbeeld: Ik begon vroeg. Eerst zocht ik mijn papieren, daarna koos ik een formulier. Ik begreep de vraag niet en vroeg om hulp. De verleden tijd maakt hier duidelijk wat achter elkaar gebeurde.

Wil je oefenen met zinnen die langer zijn, lees dan ook over woordvolgorde en inversie in Nederlandse zinnen en zinnen verbinden met want, omdat, dus en maar. Je kunt de vormen ook bekijken in een e-mail schrijven in het Nederlands en een klachtbrief schrijven en werkwoorden in context zien.

Werkwoorden met meer dan één mogelijke vorm

Volgens Onze Taal is vraagde een verouderde vorm; vroeg is al heel lang de gewone vorm. Bij bakken zijn de vormen bakken – bakte – gebakken (Onze Taal). Voor het leren betekent dit dat je zowel bakte (verleden tijd) als gebakken (voltooid deelwoord) onthoudt: Ik bakte gisteren brood; ik heb brood gebakken.

Zo leer je de lijst zonder alles tegelijk uit je hoofd te leren

Kies vijf werkwoorden. Zeg de drie vormen hardop en maak daarna één zin met de verleden tijd en één met het voltooid deelwoord. Schrijf bijvoorbeeld: Ik schrijf een brief. Gisteren schreef ik een brief. Ik heb een brief geschreven.

Leg de nadruk op de verandering, niet op een vaste regel die voor ieder werkwoord geldt. Vergelijk geven – gaf – gegeven met nemen – nam – genomen. Herhaal de werkwoorden later opnieuw en haal daarbij de Nederlandse vorm uit je geheugen voordat je naar de lijst kijkt.

Bij het schrijven helpt het om eerst de hele zin te maken en daarna het werkwoord te controleren. Voor meer oefening met een bericht kun je een e-mail schrijven in het Nederlands als context gebruiken.

Oefening — kies de juiste vorm in een zin

Vul het werkwoord tussen haakjes in. Kies de verleden tijd of het voltooid deelwoord dat bij de zin past.

1. Gisteren ___ ik met de trein naar Utrecht. (gaan)
2. We hebben samen soep ___. (eten)
3. De kinderen ___ om acht uur thuis. (komen, verleden tijd)
4. Ik ben naar de winkel ___. (lopen)
5. Hij ___ de weg naar huis. (vinden, verleden tijd)

Probeer eerst zelf de zinnen af te maken. Kijk daarna naar de antwoorden.

Antwoorden en korte uitleg

1. Gisteren ging ik met de trein naar Utrecht. Gaan wordt ging in de verleden tijd (Onze Taal).
2. We hebben samen soep gegeten. Na hebben staat hier het voltooid deelwoord (Onze Taal).
3. De kinderen kwamen om acht uur thuis. Dit is de meervoudsvorm van de verleden tijd (Onze Taal).
4. Ik ben naar de winkel gelopen. Lopen heeft als voltooid deelwoord gelopen (Taal-oefenen).
5. Hij vond de weg naar huis. Vinden wordt vond in de verleden tijd (Onze Taal).